قرارداد هوشمند یا Smart Contract چیست و چگونه کار می کند؟

قرارداد هوشمند

مقدمه:

دومین مفهومی که پس از مفهوم بلاکچین باید بدانید قرارداد هوشمند است.مفهوم قرارداد هوشمند اولین بار توسط برنامه نویسی از آمریکا به نام نیک سابو در سال 1994 معرفی شده بود اما با به روی کار آمدن بلاکچین و ترکیب این دو کارایی قراردادهای هوشمند هم به حداکثر رسید و بهتر درک شد.

قرارداد هوشمند در کنار استفاده از ارزهای دیجیتال، در بستر توزیع شده بلاکچین، شاید همان اعتمادی را که بشر سال ها به دنبال آن بوده، برای ما پدید آورد.به نظر میرسد قراردادهای هوشمند پدیده های مختلف را تغییر خواهند داد در کل هرچیزی که نیاز به توافق طرفین داشته باشد تحت تاثیر قرار میگیرد. چراکه قرارداد هوشمند ابزاری نوین است که فرآیند انجام معاملات دربردارنده تراکنش مالی را ساده‌تر می‌سازد.

قرارداد هوشمند چیست؟

قرارداد هوشمند

بلاک مگ: مجله بلکچین و ارز دیجیتال

قرارداد هوشمند یک توافقنامه‌ی مجازی و الکترونیک است که بر بستر بلاک‌چین اجرا شده و به افراد این امکان را می‌دهد تا مشکلات و چالش‌های متداول در خصوص عدم اعتماد را به حداقل برسانند.قراردادهای هوشمند اجازه انجام معاملات، به صورت قابل اعتماد و تضمین شده بدون نیاز به حضور شخص ثالث را می دهند. این معاملات قابل پیگیری، غیرقابل تغییر و غیر قابل برگشت هستند.در این قرارداد هدف گذاری هایی انجام می شود که بنا به محقق شدن یا نشدن آنها، جزئیات قرارداد اجرایی می شود.
با قرارداد هوشمند می‌توانیم شخص ثالث را از معامله حذف کنیم و مستقیم با طرف مورد نظر به تجارت بپردازیم. مهم‌ترین ویژگی قراردادهای هوشمند امنیت آن‌هاست. چراکه این تکنولوژی بر بستر بلاک‌چین اجرا می‌شود و اطلاعاتش محرمانه خواهند ماند.

خالق قرارداد هوشمند کیست؟

این ایده ابتدا در سال 1994 توسط نیک زبو (Nick Szabo) رمزنگار و دانشمند علوم کامپیوتر مطرح شد.با اینکه وی اصول اصلی کار را تعیین کرد ولی در آن زمان شرایط مناسب برای تحقق آن وجود نداشت. با شکل گیری فناوری بلاک‌چین تغییرات زیادی ایجاد شد. بیت‌کوین مبنایی برای قراردادها بر بستر بلاک‌چین بود ولی این ابزار تمام نیازها را برآورده نمی‌کرد.در این میان، پلتفرم اتریوم توسط ویتالیک بوترین ارائه شد و فرآیند تهیه قراردادهای هوشمند و اجرای آن برای کاربران از سراسر دنیا را ساده‌تر کرد.

قرارداد هوشمند اتریوم

قرارداد هوشمند چگونه کار می کند؟

برای درک بهتر عملکرد قرارداد هوشمند بهتر است طرز کار یک دستگاه خودکار فروش را در نظر بگیرید.همانطور که عملکرد قرارداد هوشمند تا حدی شبیه به شیوه عملکرد دستگاه‌های خودکار فروش است.همانطور که برای استفاده از این دستگاه‌ها کافی است دستورالعمل آن را اجرا کنید در قراردادهای هوشمند نیز دارایی‌ها به صورت کد درآمده و به همراه بندهای قرارداد بر روی بلاک چین قرار می‌گیرد.و این به معنای توزیع شدن قرارداد بر روی شبکه است.به محض ارسال فرمان، قرارداد مطابق با شرایط قرارداد اجرا شده و برنامه به طور خودکار اجرای تعهدات را بررسی می‌کند.بدین ترتیب نوع جدیدی از قراردادها به وجود می آیند که ویژگی‌های بلاکچین را که غیرمتمرکز بودن آن است به ارث می‌برند.

لازمه یک قرارداد هوشمند چیست؟

موضوع قرارداد: برنامه نوشته شده باید به کالا یا خدمات موضوع همان قرارداد دسترسی داشته باشد تا به طور خودکار آنها را قفل کرده و یا باز کند.

امضای دیجیتال: نیاز است که طرفین قرارداد با امضای قراردادکه توسط کلید خصوصی خود انجام میدهند، قرارداد را تایید و آغاز کنند.

شرایط قرارداد:شرایط قرارداد هوشمند به شکل دقیق مشخص شود و همچنین همه شرکت کنندگان باید این شرایط را امضا کنند.

پلتفرم غیرمتمرکز: قرارداد می بایست بر روی بلاک‌چین یک پلتفرم غیرمتمرکز قرار گرفته و بین نودها توزیع شود.

قرارداد هوشمند

هدف قرارداد هوشمند چیست؟

تفاوت قرارداد هوشمند و سنتی در این است که قرارداد هوشمند به صورت دیجیتالی تدوین شده و اجرای آن توسط یک برنامه‌ کامپیوتری صورت میگیرد. بدین ترتیب نیاز به نظرت شخص سوم بر تدوین و اجرای قرارداد از بین می رود. به عبارتی قرارداد هوشمند ایجاد شده تا مفاد یک قرارداد به صورت اتوماتیک ایجاد شود که این مساله در شکل گیری اکوسیستم غیر متمرکز و بلاک چین محور نقش کلیدی خواهد داشت

از قراردادهای هوشمند کجا می توان استفاده کرد؟

همانطور که گفتیم هرجا که نیاز به توافق و تعهد است کاربرد دارد انتخابات، موسسات مالی و بانک‌ها، بیمه‌ها، دولت‌ها، املاک‌، رسانه‌ها، خدمات سلامتی و … البته در حال حاضر برخی کاربردهای آن نیاز به توسعه سایر حوزه ها نظیر هوش مصنوعی و اینترنت اشیا دارد اما باز برخی را بررسی میکنیم:

انتخابات

نتایج رأی گیری انجام شده و میتواند در بلاک چین قرار گیرد و در میان نودهای شبکه توزیع می شود. تمام داده ها رمزنگاری شده و ناشناس هستند. این روش از هرگونه دستکاری یا تقلب در انتخابات جلوگیری می کند.

مدیریت
استفاده به عنوان قرارداد پرداخت دستمزد پرسنل به نسبت تایم کاری آن هاب

بیمه
پرداخت خودکار حق بیمه و خسارت با قراردادهای هوشمند در زمان مورد نیاز

خدمات و زنجیره تامین

کل پروسه زنجیره تامین میتواند در بستر بلاکچین و توسط قرارداد هوشمند مدیریت شود و قراردادهای هوشمند شفافیت انجام قرارداد، تضمین انجام آن بدون تخلف و همچنین امکان ردیابی حمل و نقل را فراهم می آورد.

همچنین از قرارداد های هوشمند می توان در سیستم هایی مثل بانکداری، حمل و نقل، ردیابی و اینترنت اشیا استفاده کرد.

قرارداد هوشمند

مثال هایی از قرارداد هوشمد:

با ترکیب شدن اینترنت اشیاء و قراردادهای هوشمند، می‌توان خانه‌ای را متصور شد که اجاره‌اش پرداخت نشده و خود به خود درب آن بسته می‌شود.

یا فرض کنید با پیش رفتن پروژه طراحی سایت شما توسط یک شرکت دقیقا هزینه فعالیت تا آن زمان را پرداخت کنید و تا زمانی که شرکت پروژه را تحویل ندهد هزینه ای پرداخت نمیشود.

کارخانه های هوشمند آینده به صورت اتوماتیک قرارداد خرید را به تامین کننده ارسال می کنند و در صورت تحویل مواد در محل کارخانه هزنیه آن اتوماتیک توسط ارز دیجیتال پرداخت می شود.

قرارداد هوشمند

مزایای قراردادهای هوشمند چیست؟

 

از آنجا که قراردادهای هوشمند بر اساس فناوری بلاک چین عمل می‌کنند، امنیت و سرعت بالایی دارند، مقرون به صرفه بوده و در عین حال، تنوع زیادی را نیز در اختیار کاربران قرار می‌دهند.

1) امنیت: قراردادهای هوشمند رمزنگاری شده و بین نودها توزیع می شوند. این کار تضمین می کند که بدون تایید و اجازه تمام افراد تغییری در قرارداد ایجاد نخواهد شد.
2) سریع و کم هزینه بودن: اکثر فرایندها به صورت خودکار و بدون واسطه و بنابراین با کمترین هزینه انجام می شود.
3) استانداردسازی: در حال حاضر طیف وسیعی از انواع مختلف قراردادهای هوشمند وجود دارند. می توان براساس نیاز، یکی از این قراردادها را مورد استفاده قرارداد.

نکات منفی قراردادهای هوشمند چیست؟

با وجود تمام مزایای ذکر شده برای این قراردادها، معایبی هم وجود دارد. از جمله معایب قرارداد هوشمند در حال حاضر، هزینه پیاده سازی آن است. برای ایجاد یک قرارداد هوشمند، شما نیاز به یک یا چند برنامه نویس ماهر دارید که با زبان برنامه نویسی مربوط به پلتفرم مورد استفاده، قرارداد را برای شما ایجاد کنند.

از طرف دیگر مشکل خطای انسانی نیز وجود دارد. اینکه برنامه نویس بدون خطا کد قرارداد هوشمند را برای شما آماده کند بسیار مهم است و با یک خطای ساده، ممکن است کل قرارداد به ضرر شما ایجاد شود. با توجه به اینکه قراردادها قابل حذف یا بازگشت نمی باشند، این خطا ممکن است بسیار مهلک باشد.

 

این مطلب توسط تیم بلاک مگ ویرایش و به روز خواهد شد.

 

 

 

 

 

فیسبوک توییتر گوگل + لینکداین تلگرام واتس اپ کلوب

9 دیدگاه در “قرارداد هوشمند یا Smart Contract چیست و چگونه کار می کند؟

جالبه الان بخواهیم یک قرارداد هوشمند برای موردی بنویسیم باید چه کنیم؟

الان باید به زبان برنامه نویسی solidity مسلز باشید اما یک سری استارت آپ ایی در راه هستند که توسط انها خواهید توانست بدون دانش فنی قرارداد هوشمند ایجاد کنید

واقعا مفهوم جدید و انقلابی هست این قرارداد هوشمند!!!

واقعا این قرارداد هوشمند مفهوم جدید و انقلابی هست!!

به نظر شما چقدر طول میکشه که قرارداد هوشمند جانشین شیوه های سنتی بشه؟

سلام لینک آموزشی برای قراردادهای هوشمند دارید؟

بحث کاربرد بلاکچین در انتخابات به همین قراردادهای هوشمند ارتباط داره؟

مطلب خوبی بود ولی من هنوز نفهمیدم قرارداد هوشمند دقیقا چیه

سلام لطفا در مورد قراردادهای هوشمند مطالب آموزشی هم بزارید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *